Jak ułożyć kostkę 2x2 - kurs krok po kroku

Zanim zaczniesz

Weź kostkę do ręki - najlepiej uczyć się, powtarzając ruchy na prawdziwej kostce. Animacje w kursie możesz obracać: przeciągnij kostkę palcem albo myszą.

Same narożniki

Kostka 2x2 składa się z 8 narożników - każdy ma trzy kolory. Nie ma krawędzi ani środków, dlatego każdy ruch przesuwa tylko narożniki, a ułożenie sprowadza się do ustawienia ich na miejsca i obrócenia właściwą stroną.

Skąd wiadomo, jaki kolor ma ściana?

W kostce 3x3 kolor ściany wyznacza środek. W 2x2 środka nie ma, więc kolory ścian wynikają z narożników, które już ułożysz. Pomaga jedna stała zasada - na każdej standardowej kostce kolory leżą naprzeciwko siebie tak samo:

• biały naprzeciwko żółtego,
• zielony naprzeciwko niebieskiego,
• czerwony naprzeciwko pomarańczowego.

Jak trzymać kostkę

Najpierw układasz białą warstwę na dole, a potem już do końca trzymasz ją na dole - żółta warstwa jest wtedy na górze. Kolor z przodu wybierasz dowolnie - na animacjach jest to zielony.

Metoda ma trzy części: biała warstwa (etap 2), żółta ściana na górze (etap 3) i narożniki na miejsca (etap 4). Potrzebujesz tylko trzech algorytmów. Jeśli przeszedłeś już kurs kostki 3x3, dwa z nich już znasz.

1Zapis ruchów

Algorytm to krótka sekwencja ruchów zapisana literami. Każda litera to angielska nazwa ściany, którą obracasz:

• R - prawa (right), L - lewa (left),
• U - górna (up), D - dolna (down),
• F - przednia (front), B - tylna (back).

Sama litera oznacza obrót o ćwierć obrotu zgodnie z ruchem wskazówek zegara, gdy patrzysz prosto na tę ścianę. Apostrof (R', czytaj „R prim”) to obrót w przeciwną stronę, a dwójka (R2) to pół obrotu. W kostce 2x2 każda ściana to połowa kostki: R obraca całą prawą połowę, a L całą lewą. Kliknij ruch poniżej, żeby zobaczyć go na kostce:

Uwaga na ruchy L, D i B: „zgodnie z zegarem” liczysz, patrząc na tę ścianę, czyli dla L z lewej strony, a dla D od dołu. Dlatego R i L kręcą się w przeciwne strony, choć obie są „zgodnie z zegarem”.

x, y i z to obroty całej kostki w dłoniach - wszystkie warstwy naraz, więc ułożenie się nie zmienia, a jedynie strona, którą masz z przodu lub na górze:

• x - jak ruch R: przód kostki przechodzi na górę,
• y - jak ruch U: prawa ściana przechodzi na przód,
• z - jak ruch F: góra przechodzi na prawą stronę.

Apostrof i dwójka działają tak samo jak przy ścianach: y' to obrót w drugą stronę, a y2 odwraca kostkę tyłem do Ciebie. W tym kursie potrzebujesz tylko y - do ustawienia właściwej strony z przodu.

Najważniejsza sekwencja kursu to R U R' U'. Powtórz ją kilka razy, aż ręka zapamięta ruch - przyda się w etapie 2.

2Biała warstwa

Cel: cztery białe naklejki na dolnej ścianie, a na każdym boku dolny rząd w jednym kolorze. Po tym etapie połowa kostki jest gotowa.

Wstawianie narożnika

Każdy biały narożnik wstawiasz tak samo. Wybierz na dole miejsce, w którym nie ma jeszcze białego narożnika (może tam stać narożnik z żółtym - nie przeszkadza, wyjdzie na górę sam), i ustaw kostkę tak, żeby to miejsce było z przodu po prawej (obrót całej kostki, y). Obracaj górną warstwę (U), aż biały narożnik, który tam pasuje, stanie dokładnie nad tym miejscem. Teraz powtarzaj R U R' U', aż narożnik wskoczy na dół białym w dół. Ile razy - zależy od tego, gdzie patrzy biała naklejka:

Nie musisz zapamiętywać liczby powtórzeń - wystarczy, że po każdej sekwencji sprawdzisz, czy narożnik już jest na miejscu. Pozostałe narożniki dolnej warstwy zostają w tym czasie nietknięte.

Pierwszy narożnik

Zacznij od dowolnego narożnika z białą naklejką i wstaw go w dowolne miejsce na dole - na razie nie ma do czego go dopasować. Od tej chwili to on wyznacza kolory ścian. Narożnik biało-zielono-czerwony z przodu po lewej oznacza: przód jest zielony, lewa strona czerwona.

Który narożnik gdzie

Najprostsza reguła na drugi i trzeci narożnik: wybierz biały narożnik, który ma wspólny kolor z narożnikiem już stojącym na dole - stanie obok niego, po stronie tego koloru. Narożnik biało-zielono-pomarańczowy ma wspólny zielony z biało-zielono-czerwonym, więc staje obok niego na zielonej ścianie.

Ogólnie: każdy dolny narożnik ma kolory dwóch ścian, przy których stoi. Kolor ściany odczytasz z narożnika, który już na niej stoi. Jeśli na ścianie nie ma jeszcze żadnego, to jej kolor jest przeciwny do koloru ściany naprzeciwko. Przykład dla narożnika biało-zielono-czerwonego z przodu po lewej:

• z przodu po prawej: biały + zielony (przód) + pomarańczowy (przeciwny do czerwonego),
• z tyłu po lewej: biały + czerwony (lewa) + niebieski (przeciwny do zielonego),
• z tyłu po prawej: biały + niebieski + pomarańczowy.

Narożnik jest na dole, ale źle obrócony albo w złym miejscu? Ustaw kostkę tak, żeby był z przodu po prawej, i wykonaj R U R' U' raz. Narożnik wyjdzie na górę i możesz go wstawić jak wyżej.

Na koniec obejrzyj kostkę z każdej strony: na każdym boku dwie dolne naklejki muszą mieć ten sam kolor.

3Żółta ściana

Cel: cała górna ściana żółta. Narożniki mogą jeszcze stać w złych miejscach - tym zajmiesz się w etapie 4.

Wszystkie żółte narożniki są już na górze (bo biała warstwa jest na dole), ale część z nich może mieć żółtą naklejkę z boku - w górnej ścianie może być 0, 1, 2 albo 4 żółte pola. Obracasz je po kolei jedną krótką sekwencją. Kostka po drodze wygląda na zepsutą - tak ma być, nie przerywaj w połowie.

1. Trzymaj kostkę białą warstwą na dole, z narożnikiem, który ma żółty z boku, w prawym przednim rogu u góry.
2. Powtarzaj R' D' R D, aż ten narożnik będzie miał żółty na górze (2 albo 4 razy). Biała warstwa się rozsypie.
3. Obróć samą górną warstwę (U), żeby kolejny narożnik z żółtym z boku stanął w prawym przednim rogu. Nie obracaj całej kostki!
4. Powtarzaj R' D' R D dla tego narożnika. Gdy wszystkie są żółtym do góry, biała warstwa wróci na miejsce.

Jeśli już na starcie wszystkie narożniki mają żółty na górze - od razu przejdź do etapu 4.

4Narożniki na miejsca

Cel: ułożona kostka.

Spójrz na boki górnej warstwy. Jeśli na którymś boku obie górne naklejki mają ten sam kolor, to te dwa narożniki są już dobrze ustawione względem siebie - speedcuberzy nazywają taką parę „światłami”. Obróć kostkę w dłoniach i obejrzyj wszystkie cztery boki (obracanie samej góry nic tu nie zmienia - światła przesuwają się razem z nią). Są tylko trzy możliwości:

• Światła na każdym boku - narożniki są na miejscach, obróć tylko górę (U), żeby pasowała do białej warstwy.
• Światła na jednym boku - obróć całą kostkę (y), żeby światła były po lewej stronie, wykonaj algorytm raz i na koniec obróć górę (U), żeby pasowała do białej warstwy.
• Nigdzie nie ma świateł - wykonaj algorytm raz z dowolnej strony. Po nim światła pojawią się na jednym boku - dalej jak wyżej.

R U2 R' U' R U2 L' U R' U' L

Algorytm zamienia miejscami dwa prawe narożniki góry, a lewe zostawia. Najłatwiej zapamiętać go w dwóch częściach: R U2 R' U' R U2 (prawa ręka) i L' U R' U' L.

Gotowe - kostka jest ułożona. Pierwsze ułożenia zajmą minutę lub dwie, ale po kilkunastu razach zrobisz to bez zaglądania do kursu.

Ściąga: wszystkie algorytmy

Wszystko, co trzeba zapamiętać, w jednym miejscu. Biała warstwa na dole, żółta na górze.

Ściąga do druku (A4 / PDF)

1. Biała warstwa - wolne miejsce z przodu po prawej, narożnik nad nim: R U R' U' aż wskoczy (1, 3 albo 5 razy).
2. Żółta ściana - narożnik z żółtym w bok z przodu po prawej: R' D' R D aż żółty będzie na górze, potem obrót samej góry (U) do następnego narożnika.
3. Narożniki na miejsca - światła po lewej: R U2 R' U' R U2 L' U R' U' L, na koniec obrót góry. Bez świateł - algorytm raz z dowolnej strony i jeszcze raz.

Ułóż sam

Symulator do ćwiczeń. Możesz pomieszać całą kostkę albo wybrać jeden etap - wtedy dostaniesz losową kostkę z ułożonymi poprzednimi etapami i poćwiczysz tylko to, czego się uczysz.

Najczęstsze problemy

Zrobiłem algorytm i jest gorzej niż było

Prawie zawsze winny jest jeden ruch wykonany w złą stronę - najczęściej L albo D, bo „zgodnie z zegarem” liczy się, patrząc na tę ścianę (wróć do etapu 1 i kliknij te ruchy). Druga przyczyna to zły uchwyt: w etapie 4 światła muszą być po lewej, a w etapie 3 obracany narożnik z przodu po prawej u góry. Wykonuj algorytm powoli, ruch po ruchu razem z animacją, i nie przerywaj w połowie.

W etapie 3 biała warstwa nie wróciła

Najczęściej między narożnikami obrócona została cała kostka zamiast samej górnej warstwy, albo powtarzanie R' D' R D zostało przerwane, zanim żółty znalazł się na górze. Ułóż białą warstwę od nowa - to szybkie.

Biała warstwa jest, ale boki do siebie nie pasują

Wszystkie białe naklejki są na dole, ale na którymś boku dolne naklejki mają różne kolory - to znaczy, że któryś narożnik stoi w złym miejscu. Wyjmij go (z przodu po prawej, R U R' U' raz) i wstaw tam, gdzie pasuje jego kolor, sprawdzając kolory przeciwne.

Został jeden obrócony narożnik

Ułożona kostka nie może mieć jednego obróconego narożnika. Jeśli tak wygląda, narożnik został kiedyś przekręcony w miejscu (luźne kostki 2x2 potrafią to zrobić same). Algorytmy tego nie naprawią - przekręć go z powrotem palcami, bardzo ostrożnie.

Wyjątek: w kostce 2x2 jeden narożnik jest stały - przymocowany do środka mechanizmu, nie da się go wyjąć. Tego narożnika nie wolno przekręcać, bo zawsze się ułamie.

Moja kostka ma inaczej ułożone kolory

Starsze i nietypowe kostki mogą mieć inny układ. Metoda działa tak samo: sprawdź na ułożonej kostce, które kolory leżą naprzeciwko siebie, i korzystaj z tych par przy wyborze narożników w etapie 2.

Kostka się zacina albo warstwy obracają się krzywo

Tanie kostki 2x2 często się blokują w połowie ruchu i łatwo w nich o pomyłkę. Współczesne kostki do speedcubingu obracają się lekko, a magnesy dociągają warstwy na miejsce. Zobacz kostki 2x2.

Ile trwa nauka?

Większość osób układa kostkę 2x2 z kursem już pierwszego wieczoru, a bez zaglądania - po kilkunastu ułożeniach. Ta metoda potrzebuje około 50-80 ruchów, co na początku daje minutę lub dwie, a po kilku tygodniach regularnego układania - około 20-30 sekund.

Co dalej?

Gdy ułożysz kostkę kilka razy z rzędu bez zaglądania do kursu, możesz zacząć układać na czas. Mierz każde ułożenie i licz średnią z pięciu - pojedyncze wyniki bardzo się wahają.

Szybsze metody na 2x2 zamieniają etapy 3 i 4 na krótsze algorytmy dobrane do przypadku. Najpopularniejsza na początek jest metoda Ortega: zamiast białej warstwy układasz tylko białą ścianę, a potem kończysz kostkę w dwóch krokach. Zawodnicy uczą się dalej metod CLL i EG, w których po pierwszej warstwie (albo tylko ścianie) resztę kostki kończy jeden algorytm - w zamian trzeba ich znać kilkadziesiąt.

Jeśli jeszcze nie układasz kostki 3x3, to dobry moment - połowę ruchów już znasz. Kurs 3x3 znajdziesz niżej.