Jak ułożyć kostkę 6x6 - kurs krok po kroku

Zanim zaczniesz

Do tego kursu warto dobrze znać kursy kostki 3x3, 4x4 i 5x5. Kostka 6x6 układa się tą samą redukcją, więc nie powtarzamy tu wszystkiego od początku - skupiamy się głównie na tym, co dochodzi w większej kostce. Tam, gdzie coś robisz tak samo jak w 4x4 albo 5x5, odsyłamy do tamtego kursu.

Z czego składa się kostka 6x6

• Środki - na każdej ścianie kwadrat 4x4, czyli 16 klocków. Jak w 4x4 nie ma środka stałego: nic nie wyznacza z góry koloru ściany, a kolejność kolorów musisz ułożyć sam. Nowość: klocki środka są czterech rodzajów i każdy rodzaj wstawia się trochę innym ruchem (etap 2).
• Krawędzie - w każdym miejscu cztery skrzydełka: dwa wewnętrzne (bliżej środka krawędzi) i dwa zewnętrzne (przy narożnikach). Wewnętrzne łączysz w pary jak połówki w 4x4, a potem dokładasz do nich zewnętrzne jak skrzydełka w 5x5.
• Narożniki - jak w 3x3.

Plan

1. środki - etapy 2-3 (kolejność kolorów jak w 4x4),
2. krawędzie - etapy 4-6: pary wewnętrzne, zewnętrzne skrzydełka, ewentualna parzystość ostatniej krawędzi (jak w 5x5),
3. dalej jak 3x3 - etap 7, z obiema parzystościami z 4x4.

6x6 nie jest trudniejsza od 5x5, ale jest dłuższa: środków jest 96 zamiast 54, a krawędzi 48 skrzydełek. Pierwsze ułożenie zajmie około godziny - to normalne.

1Zapis ruchów

R, L, U, D, F, B, 2R, Uw i x, y, z znaczą to samo co w kursach 4x4 i 5x5. Na 6x6 kostka ma po trzy warstwy z każdej strony, więc dochodzą:

• 3R - sama trzecia warstwa od prawej (ta tuż przy środku kostki), bez dwóch zewnętrznych. Tak samo 3L, 3U i inne.
• 3Rw, 3Uw - trzy warstwy naraz, czyli pół kostki. Uw (bez cyfry) to nadal dwie warstwy.

Kierunek jest zawsze taki jak zwykłego ruchu tej ściany: 3R i 3Rw kręcą się w tę samą stronę co R. Gdy w algorytmie stoi (2R2 3R2), obróć razem dwie wewnętrzne warstwy od prawej - zewnętrzna zostaje. Kliknij ruch poniżej, żeby zobaczyć go na kostce:

Na 6x6 łatwo pomylić 2R z 3R. Pomaga zasada: 2 to warstwa obok zewnętrznej, 3 - ostatnia przed środkiem kostki. Trzymaj kostkę kciukiem i palcem wskazującym za warstwy, które mają zostać, i obracaj tylko tę jedną.

2Biały środek: 4 rodzaje klocków

Cel: szesnaście białych środków na jednej ścianie. Krawędzie i narożniki są na razie obojętne.

Jak w 4x4: obróć kostkę ścianą z największą liczbą białych do góry i wstawiaj białe klocki z przodu na górę, po jednym. Na animacjach kolorowe są tylko białe środki.

Cztery rodzaje klocków

Kwadrat 4x4 środka składa się z klocków czterech rodzajów. Klocek nigdy nie zmienia rodzaju - róg zawsze trafia w róg, a klocek ze środka do środka. Dlatego wolne miejsce na górze musi być tego samego rodzaju co klocek, który wstawiasz:

• rogi - cztery klocki w rogach kwadratu,
• środek środka - cztery klocki w samym środku (kwadrat 2x2),
• boczne - po dwa na każdym boku kwadratu, razem osiem. To dwa rodzaje: obróć przód (F) tak, żeby boczny klocek był w prawej kolumnie środka - jeden rodzaj wypadnie zawsze wyżej (w drugim rzędzie), a drugi niżej (w trzecim).

Wstawianie

Za każdym razem: obróć przód (F), żeby biały klocek był w miejscu z tabeli, obróć górę (U), żeby wolne było miejsce z tabeli, i wykonaj algorytm. Każdy z nich zmienia na górze tylko to jedno wolne miejsce - białe, które już tam są, zostają na górze (najwyżej przesuwają się po niej).

Pierwszy algorytm znasz z rogów środka w 5x5, a drugi to ten sam ruch na trzeciej warstwie. Dwa algorytmy na boczne klocki różnią się tylko kierunkiem obrotów góry: w pierwszym U, U', U, U', w drugim odwrotnie.

Gdy z przodu nie ma białego

• Na innym boku - obróć całą kostkę (y). Góra zostaje na górze.
• Na dole - obróć dół (D), żeby biały był w lewej połowie dołu, i wykonaj 3Rw' D2 3Rw. To ruch z 4x4 (2R' D2 2R) w wersji na pół kostki: lewa połowa dołu zamienia się z prawą połową przodu, góra zostaje nietknięta.

3Pozostałe środki

Cel: wszystkie sześć środków gotowych, każdy kolor na właściwej ścianie.

Kolejność ścian i obroty kostki są takie same jak w kursie 4x4, a każdy klocek wstawiasz tabelą z etapu 2:

1. Żółty - x2 (biały na dół), żółty na górze. Klocki bierzesz z przodu i z boków (y), bez 3Rw' D2 3Rw - zepsułby biały.
2. Zielony - z (biały po lewej, żółty po prawej, tak zostają do końca), x - na górę ściana pierścienia z największą liczbą zielonych. Klocki z przodu, z dołu (3Rw' D2 3Rw) i z tyłu (y2).
3. Pomarańczowy - jeśli biały trafił na prawo, y2. Potem x: zielony z tyłu, na górze pomarańczowy. Klocki z przodu i z dołu, tyłu już nie obracaj na przód.
4. Niebieski - x, klocki tylko z przodu. Gdy góra jest gotowa, czerwony ułożył się sam.

Algorytmy z tabeli zmieniają tylko górę i przód, a 3Rw' D2 3Rw - tylko dół i przód. Dlatego biały i żółty po bokach są przez cały etap bezpieczne.

Sprawdź kolejność kolorów

Sprawdzian jest ten sam co w 4x4: naprzeciwko siebie biały i żółty, zielony i niebieski, czerwony i pomarańczowy, a przy białym na dole i zielonym z przodu po lewej jest czerwony. Zamiana środków też działa tak samo - tylko w miejsce 2R wchodzi 3Rw, bo zamieniasz połowę ściany, a nie jedną kolumnę:

• Dwa środki obok siebie zamienione - ustaw je na górze i z przodu i wykonaj (3Rw U2 3Rw') F2 U2 (3Rw U2 3Rw').
• Czerwony i pomarańczowy zamienione - biały na dole, zielony z przodu, z, potem (3Rw U2 3Rw') F2 U2 (3Rw U2 3Rw'), x2, jeszcze raz ten algorytm i x.

4Krawędzie: pary wewnętrzne

Cel: w każdym z 12 miejsc dwa wewnętrzne skrzydełka w tych samych kolorach. Zewnętrzne są na razie obojętne.

Patrz tylko na dwa środkowe skrzydełka każdej krawędzi i łącz je dokładnie tak jak połówki w kursie 4x4. Jedyna zmiana: zamiast Uw obracasz trzy górne warstwy, bo wewnętrzne skrzydełko leży w trzeciej warstwie.

1. Krawędź bez pary wewnętrznej ustaw z przodu po lewej i spójrz na jej górne wewnętrzne skrzydełko.
2. Drugie wewnętrzne skrzydełko w tych kolorach przenieś do krawędzi z przodu po prawej (z góry: U… R', z dołu: D… R, z tyłu: R2 albo B2 R2).
3. Jeśli trafiło na dół prawej krawędzi - R U R' F R' F' R.
4. Oba górne wewnętrzne skrzydełka mają teraz te same kolory z przodu i z boku: 3Uw' R U R' F R' F' R 3Uw.

Powtarzaj, aż wszystkie 12 krawędzi ma parę wewnętrzną (zwykle około 10 razy). Ostatnie dwie łączysz razem, jak w 4x4. Na tym etapie nie ma parzystości.

5Krawędzie: zewnętrzne skrzydełka

Cel: wszystkie cztery skrzydełka każdej krawędzi w tych samych kolorach.

Para wewnętrzna działa teraz jak środkowy klocek krawędzi w 5x5 - dokładasz do niej dwa zewnętrzne skrzydełka tak samo jak w kursie 5x5, tymi samymi algorytmami. Uw i Dw to tu dwie warstwy, więc ruszają tylko zewnętrzne skrzydełka - pary wewnętrzne zostają.

1. Krawędź z przodu po lewej, wzór = kolory jej pary wewnętrznej.
2. Zewnętrzne skrzydełko w tych kolorach do krawędzi z przodu po prawej. Z przodu musi mieć ten sam kolor co para wewnętrzna z lewej - jeśli nie, R U R' F R' F' R.
3. Skrzydełko na dole prawej krawędzi: Uw' R U R' F R' F' R Uw (trafia na górę lewej), u góry: Dw R U R' F R' F' R Dw' (trafia na dół lewej).

Tak jak w 5x5: gdy brakujące skrzydełko stoi już w lewej krawędzi na złym końcu, najpierw przenieś na prawo dowolną nieułożoną krawędź, a krawędź z przodu po prawej nigdy nie może być gotowa, gdy robisz algorytm.

6Ostatnia krawędź

Cel: wszystkie 12 krawędzi gotowych.

Mniej więcej w co drugim ułożeniu w ostatniej krawędzi zewnętrzne skrzydełka są zamienione - z każdej strony wzór „inny kolor, dwa właściwe, inny kolor”. To ta sama parzystość co w 5x5 i ten sam algorytm. Krawędź ustaw na górze z przodu:

2R2 B2 U2 2L U2 2R' U2 2R U2 F2 2R F2 2L' B2 2R2

Na 6x6 2R i 2L to warstwy zewnętrznych skrzydełek, więc algorytm zamienia tylko je - pary wewnętrzne, środki i inne krawędzie zostają.

7Dalej jak 3x3 i parzystości

Cel: ułożona kostka.

Kostka zachowuje się teraz jak 3x3: kwadrat 4x4 to środek, cztery skrzydełka to krawędź. Ułóż ją metodą z kursu 3x3 (żółty na górze), tylko ruchami zewnętrznych warstw. Jak na 4x4 mogą się trafić dwie parzystości - każda mniej więcej w co drugim ułożeniu. Algorytmy są te z kursu 4x4, w wersji na 6x6: zamiast dwóch warstw obracasz trzy (pół kostki).

Odwrócona krawędź

W etapie żółtego krzyża na górze jedna albo trzy żółte krawędzie. Krawędź bez żółtego na górze ustaw z przodu i wykonaj:

3Rw U2 x 3Rw U2 3Rw U2 3Rw' U2 3Lw U2 3Rw' U2 3Rw U2 3Rw' U2 3Rw'

Potem dokończ żółty krzyż jak w 3x3 (F R U R' U' F').

Dwa narożniki na miejscach

W etapie „narożniki na miejsca” dokładnie dwa narożniki stoją dobrze. Wykonaj z dowolnej strony:

(2R2 3R2) U2 (2R2 3R2) 3Uw2 (2R2 3R2) 3Uw2

W nawiasie obracasz razem dwie wewnętrzne warstwy od prawej o pół obrotu (zewnętrzna R zostaje), a 3Uw2 to pół obrotu trzech górnych warstw. Algorytm zamienia przednią i tylną krawędź górnej warstwy (a samą górę obraca o pół obrotu) - potem wróć do etapu żółtych krawędzi (R U R' U R U2 R' U) i układaj dalej.

Gotowe - kostka 6x6 jest ułożona. Kolejny krok to 7x7: ma środki stałe jak 5x5 i nie ma parzystości w części 3x3.

Większe kostki parzyste (8x8, 10x10…)

Kostki 8x8, 10x10 i większe parzyste układa się dokładnie tak samo jak 6x6 - zmienia się tylko liczba warstw. Poniższe zasady sprawdziliśmy w symulacji na kostce 8x8.

Zapis

kR to sama k-ta warstwa od prawej (2R, 3R, 4R…), kUw i kRw - k warstw naraz. Połowa kostki NxN to N/2 warstw, np. 4Rw na 8x8.

Środki

• Klocek obróć przodem (F) do prawej połowy środka przodu. Jego kolumna wyznacza warstwę a (licząc od prawej), a rząd - warstwę b (licząc od góry w górnej połowie, od dołu w dolnej).
• Gdy a i b są różne: wolne miejsce na górze jest tam, gdzie klocek („przód położony na górę”). Klocek w górnej połowie: aR U bR U' aR' U bR' U', w dolnej: aR U' bR U aR' U' bR' U. Na 6x6 to dwa rodzaje bocznych.
• Gdy a = b (klocek na przekątnej): ustaw go w prawym górnym rogu swojego pierścienia, wolne w prawym przednim rogu tego pierścienia na górze, i aR U aR' U aR U2 aR'. Na 6x6 to rogi i środek środka.
• Z dołu na przód: kRw' D2 kRw z k = N/2 (lewa połowa dołu ↔ prawa połowa przodu).
• Kolejność ścian i sprawdzian jak w 4x4, zamiana dwóch środków: (kRw U2 kRw') F2 U2 (kRw U2 kRw') z k = N/2.

Krawędzie

• Najpierw łączysz w pary dwa najbardziej wewnętrzne skrzydełka każdej krawędzi - jak w 4x4, z kUw' R U R' F R' F' R kUw, k = N/2. Tu nie ma parzystości.
• Potem kolejne warstwy skrzydełek, od środka na zewnątrz, metodą z 5x5: skrzydełko z k-tej warstwy od góry wstawia kUw' R U R' F R' F' R kUw (z dołu prawej krawędzi) albo kDw R U R' F R' F' R kDw' (z góry). Na 8x8 kolejno 4Uw (pary), 3Uw i Uw.
• Po każdej warstwie (poza parami) ostatnia krawędź może mieć skrzydełka zamienione: kR2 B2 U2 kL U2 kR' U2 kR U2 F2 kR F2 kL' B2 kR2 z tym samym k.

Część 3x3 i parzystości

• Odwrócona krawędź (1 albo 3 żółte krawędzie): algorytm z 4x4, w którym każdy ruch Rw / Lw obraca pół kostki, np. na 8x8 4Rw U2 x 4Rw U2 4Rw U2 4Rw' U2 4Lw U2 4Rw' U2 4Rw U2 4Rw' U2 4Rw'.
• Dwa narożniki na miejscach: w nawiasie obracasz razem wszystkie wewnętrzne warstwy prawej połowy, np. na 8x8 (2R2 3R2 4R2) U2 (2R2 3R2 4R2) 4Uw2 (2R2 3R2 4R2) 4Uw2.

Większa kostka to przede wszystkim więcej czasu: 8x8 potrzebuje około 2000 ruchów, więc pierwsze ułożenie trwa zwykle kilka godzin.

Ściąga: wszystkie algorytmy

Wszystko z tego kursu w jednym miejscu. Algorytmy części 3x3 są w ściądze kursu 3x3.

Ściąga do druku (A4 / PDF)

1. Róg środka - prawy górny róg przodu, wolny prawy przedni róg góry: 2R U 2R' U 2R U2 2R'.
2. Środek środka - prawy górny z czterech środkowych przodu, wolny prawy przedni z czterech na górze: 3R U 3R' U 3R U2 3R'.
3. Boczny - w prawej kolumnie przodu. Wyżej (wolne w prawej kolumnie góry bliżej tyłu): 2R U 3R U' 2R' U 3R' U', niżej (wolne bliżej przodu): 2R U' 3R U 2R' U' 3R' U.
4. Z dołu na przód - lewa połowa dołu: 3Rw' D2 3Rw. Kolejność ścian i sprawdzian jak w 4x4, zamiana dwóch środków: (3Rw U2 3Rw') F2 U2 (3Rw U2 3Rw').
5. Pary wewnętrzne - jak w 4x4: 3Uw' R U R' F R' F' R 3Uw.
6. Zewnętrzne skrzydełka - jak w 5x5: Uw' R U R' F R' F' R Uw / Dw R U R' F R' F' R Dw'.
7. Ostatnia krawędź - na górze z przodu: 2R2 B2 U2 2L U2 2R' U2 2R U2 F2 2R F2 2L' B2 2R2.
8. Odwrócona krawędź (1 albo 3 żółte krawędzie): 3Rw U2 x 3Rw U2 3Rw U2 3Rw' U2 3Lw U2 3Rw' U2 3Rw U2 3Rw' U2 3Rw'.
9. Dwa narożniki na miejscach: (2R2 3R2) U2 (2R2 3R2) 3Uw2 (2R2 3R2) 3Uw2, potem znowu żółte krawędzie.

Ułóż sam

Symulator do ćwiczeń. Możesz pomieszać całą kostkę albo wybrać etap - wtedy dostaniesz losową kostkę z ułożonymi poprzednimi etapami. Wewnętrzne warstwy obrócisz, przeciągając naklejkę w drugim albo trzecim rzędzie, albo przyciskami.

Najczęstsze problemy

Biały klocek nie wskakuje na górę albo z góry ucieka inny

Wolne miejsce jest innego rodzaju niż klocek. Sprawdź w tabeli z etapu 2, czy klocek jest dokładnie w podanym miejscu przodu, a wolne miejsce - dokładnie nad nim w podanym miejscu góry. Najczęściej mylą się dwa rodzaje bocznych: obróć przód tak, żeby klocek był w prawej kolumnie, i zobacz, czy wypadł wyżej, czy niżej.

Zrobiłem algorytm i jest gorzej niż było

Na 6x6 najczęściej to pomylone 2R z 3R albo Uw z 3Uw. 2R i Uw dotyczą warstwy obok zewnętrznej, 3R - warstwy przy środku kostki, a 3Rw i 3Uw - całej połowy. Wróć do etapu 1 i kliknij te ruchy.

Środki są w złej kolejności

Objawy i poprawka są takie same jak w kursie 4x4, a do zamiany środków służy (3Rw U2 3Rw') F2 U2 (3Rw U2 3Rw') z etapu 3. Zamiana rozdziela część krawędzi, więc potem połącz je jeszcze raz.

Pary wewnętrzne rozpadły się w etapie 5

Zamiast dwóch warstw (Uw, Dw) obrócone zostały trzy. W etapie 5 używasz tylko Uw i Dw - 3Uw jest wyłącznie do par wewnętrznych w etapie 4.

Kostka się blokuje

Przed obrotem wewnętrznej warstwy pozostałe muszą być równo ustawione - przy sześciu warstwach to jeszcze ważniejsze niż w 4x4. Kostki z magnesami same wyrównują warstwy. Zobacz kostki 6x6.

Wypadł element

To nie jest wada kostki. W dużych kostkach jest dużo małych elementów, a to, czy któryś wypadnie, zależy przede wszystkim od regulacji kostki (jak mocno jest dokręcona). Element da się włożyć z powrotem:

1. Ustaw warstwy równo i obróć kostkę tak, żeby puste miejsce było przed Tobą.
2. Maksymalnie rozszerz sąsiadujące elementy - delikatnie odchyl je na boki, żeby zrobić jak najwięcej miejsca.
3. Wsuń element od boku, zaczepiając go o sąsiednie elementy, a nie dociskając go od góry.
4. Rób to bardzo delikatnie - wciskanie na siłę może złamać zaczep elementu.
5. Jeśli opór jest zbyt duży, poluzuj kostkę jeszcze o kilka obrotów śrubokręta i spróbuj ponownie. Możesz też nasmarować wkładany element - wtedy wchodzi łatwiej.

Włóż element tak, jak był: kolorami zgodnie z sąsiednimi elementami. Po włożeniu możesz przywrócić poprzednią regulację kostki.

Ile trwa nauka?

Po kursach 4x4 i 5x5 nowe są właściwie tylko środki z czterema rodzajami klocków. Ta metoda potrzebuje około 1200 ruchów (połowa to środki), więc pierwsze ułożenia trwają 40-60 minut, a po kilkunastu - około 15.

Co dalej?

• Paski zamiast pojedynczych klocków - połącz na przodzie kilka klocków w pionowy pasek i wstaw go naraz, jak w 4x4 i 5x5. Pasek w prawej kolumnie środka przodu: wolna lewa kolumna góry i 2R U2 2R'. Pasek w drugiej kolumnie od prawej: wolna druga od lewej na górze i 3R U2 3R'. Środki idą wtedy kilka razy szybciej.
• Krawędzie po kilka naraz - zaawansowani łączą skrzydełka „w locie”, bez algorytmu dla każdego.
• Metoda Yau - popularna wśród zawodników na 4x4 i 5x5, używana też na 6x6.
• Kostka 7x7 - ta sama redukcja, ale ze środkami stałymi i bez parzystości w części 3x3.
• 8x8 i większe parzyste - zasady są w sekcji „Większe kostki parzyste” wyżej.